Njerëzit së shpejti do të skanohen në lindje për gjasat për të zhvilluar pesë sëmundje vdekjeprurëse – dekada përpara paraqitjes së simptomave, tregon një studim i ri.
Teknika e hartuar nga Shkolla Mjekësore e Harvardit e quajtur “shenja rreziku poligjenike” është aq e thjeshtë sa të matet kolesteroli.
Ajo llogarit ndjeshmërinë e sëmundjes së arteries koronare, fibrilimit atrial, diabetit të tipit 2, sëmundjes inflamatore të zorrëve dhe kancerit të gjirit – dhe mund të përdoret për sëmundje të tjera të zakonshme.Studimi i publikuar në Nature Genetics mund t’u mundësojë mjekëve të identifikojnë rrezikun më herët, duke çuar në ndërhyrje të hershme dhe të personalizuara për të parandaluar sëmundjen.
“Ne kemi ditur për kohë të gjatë që ka njerëz me rrezik të lartë për sëmundje bazuar vetëm në variacionet e tyre gjenetike”, tha autori kryesor i studimit, Sekar Kathiresan, një profesor i mjekësisë në Harvard.
“Tani ne jemi në gjendje ta matim atë rrezik duke përdorur të dhënat gjenomike në një mënyrë kuptimplote. Nga perspektiva e shëndetit publik, ne duhet të identifikojmë këto segmente me rrezik të lartë të popullsisë, në mënyrë që të mund të sigurojmë kujdesin e duhur “, shton ai.
Ekipi i Dr. Kathiresan përdori të dhëna nga më shumë se 400,000 individë në Biobank të Britanisë së Madhe që mban informacione gjenomike dhe mjekësore nga pjesëmarrësit.
Nga pjesëmarrësit britanikë, tetë për qind kishin trefishin e rrezikut mesatar të zhvillimit të sëmundjes së arteries koronare, por ende nuk shfaqnin simptoma.
Për kancerin e gjirit, predikuesi poligjenik zbuloi se 1.5 për qind kishin më shumë se trefishin e rrezikut për sëmundjen.
Hulumtuesit aplikuan një qasje të ngjashme ndaj rrezikut poligjenik për diabetin e tipit 2, një problem i rrezikshëm për jetën që quhet fibrilim atrial dhe sëmundje inflamatore të zorrëve.
Gjetjet sugjerojnë se deri në 25 milionë njerëz vetëm në SHBA mund të rrezikohen nga sëmundja e arteries koronare, pavarësisht se nuk tregojnë simptoma.
Miliona të tjerë mund të jenë në rrezik të ngjashëm edhe për kushte të tjera – vetëm për shkak të variacioneve gjenetike që, deri më tani, kanë qenë pothuajse të pamundura për t’i parë më herët.
Studiuesit shpresojnë se kjo teknikë do të përdoret në klinikë për sëmundjet me një komponent gjenetik. Ajo mund të bëhet pjesë e rutinës për kujdesin mjekësor.
