Autoritetet ruse kanë këmbëngulur se një studiuese laboratori që vdiq në Siberi javën e kaluar nuk e kishte pasur murtajë ndërsa kishte vendosur në karantinë gati 200 nga kontaktet e saj, duke mbyllur më shumë se 60 kolegë brenda institutit të tyre dhe duke kufizuar aksesin në spitale të shumta, të gjitha pa shpjegime.
Darya Shipilova, 28 vjeç, një studiuese në Institutin e Kërkimeve Kundër Murtajës në Irkutsk, u shtrua në Spitalin e Qarkut Shelekhov në fund të shtatorit dhe vdiq të premten e kaluar në mbrëmje.
Mbikëqyrësi kombëtar i shëndetit në Rusi, Rospotrebnadzor, tha se mostrat biologjike nga trupi i saj nuk gjetën mikroorganizma të lidhur me punën e saj profesionale dhe se ajo vdiq nga “pneumonia me etiologji të panjohur”.
Agjencia tha se komisionet e saj të posaçme nuk kishin gjetur aksidente që përfshinin mikroorganizma patogjenë në institut. Zëdhënësi i Kremlinit, Dmitry Peskov, u tha gazetarëve të mbështeteshin vetëm në deklaratat e Rospotrebnadzor.
Midis 189 dhe 197 nga kontaktet e Shipilovës u vunë nën vëzhgim dhe karantinë, sipas shifrave të cituara nga mediat e pavarura dhe rajonale.
Testet fillestare midis këtyre kontakteve dolën negative. Më shumë se 60 anëtarë të stafit të institutit kundër murtajës u izoluan në mënyrë efektive brenda objektit për disa ditë.
Kufizime karantine u vendosën gjithashtu në spitalet në Irkutsk, përfshirë një repart materniteti, sipas raportimeve nga media të shumta rajonale dhe ndërkombëtare.
Pacientët në një strukturë thanë se mjekët përmendën murtajën si arsye. Të afërmve të një gruaje në lindje iu refuzua hyrja në repart pavarësisht se kishin paguar për lindjen e asistuar nga partneri.
Kreu i Buryatia-s fqinje, Alexei Tsydenov, fillimisht tha pas vdekjes së Shipilova-s se ajo kishte vdekur nga murtaja, pastaj e ndryshoi këtë në “ndoshta murtajë”.
Autoritetet rajonale të Irkutskut postuan një mesazh të premten duke u kërkuar banorëve të mos udhëtojnë në qytetin satelitor të Shelekhov për shkak të murtajës, dhe më pas e fshinë atë.
Guvernatori Igor Kobzev e përshkroi shkakun e vdekjes si “pneumoni me etiologji të panjohur” të hënën.
Çfarë thonë autoritetet ndërkombëtare?
Organizata Botërore e Shëndetësisë tha se e vlerësoi rrezikun për shëndetin publik nga incidenti si të ulët deri në të moderuar për rajonin e Irkutskut, të ulët për Rusinë në tërësi dhe shumë të ulët për rajonin evropian të OBSH-së.
Thuhej se autoritetet ruse kishin identifikuar kontaktet e Shipilovas dhe po i monitoronin ato, dhe se nuk kishin zbuluar agjentë të rrezikshëm të sëmundjeve infektive midis këtyre kontakteve.
Qendra Evropiane për Parandalimin dhe Kontrollin e Sëmundjeve i tha Euronews se po “ndjek nga afër situatën” dhe ishte në kontakt me OBSH-në.
“Jemi në dijeni të një rasti të pneumonisë me origjinë të panjohur në Rusinë lindore që dyshohet të jetë murtajë. Ky dyshim nuk është konfirmuar ende”, tha një përfaqësues i ECDC-së.
Autoritetet amerikane po monitorojnë gjithashtu zhvillimet, ndërsa Kazakistani dhe Kirgistani kanë forcuar kontrollet sanitare në kufijtë e tyre me Rusinë.
Uzbekistani ka forcuar gjithashtu përgatitjen e tij për shëndetin publik pas raportimeve për një rast të dyshuar të një sëmundjeje infektive veçanërisht të rrezikshme në rajonin Irkutsk të Rusisë, ndërsa thekson se diagnoza nuk është konfirmuar ende.
Dy teori jozyrtare kanë qarkulluar në mediat ruse. E para, e raportuar nga kanalet e Telegramit SHOT dhe Baza, thotë se Shipilova aksidentalisht theu një provëz që përmbante patogjenin e murtajës në laborator.
Disa specialistë e konsiderojnë këtë të pamundur, duke vënë në dukje se puna me patogjenë me rrezik të lartë kryhet brenda kabineteve të sigurisë të mbyllura me kostume mbrojtëse dhe protokolle të rrepta dekontaminimi.
Teoria e dytë është se infeksioni është marrë gjatë kërkimeve në terren në një rajon me rezervuarë natyrorë të murtajës. Kreu i Buryatia-s mohoi publikisht se Shipilova e kishte vizituar rajonin.
Diagnoza zyrtare nuk është konfirmuar ose përjashtuar nga rezultatet e publikuara të testit PCR.
Murtaja shkaktohet nga bakteri Yersinia pestis. Forma e saj më e zakonshme, murtaja bubonike, prek sistemin limfatik. Murtaja pneumonike, e cila mund të përhapet midis njerëzve nëpërmjet pikave të ajrit, konsiderohet më e rrezikshmja.
Rastet më të fundit të konfirmuara tek njerëzit në Rusi u regjistruan në rajonin e Altait në vitet 2014, 2015 dhe 2016, të gjitha duke përfshirë njerëz që kanë trajtuar marmota.
Rastet e murtajës njerëzore në Rusi mbeten të rralla pavarësisht rezervuarëve natyrorë që ekzistojnë në disa rajone.
