“Fiks Fare” vijoi denoncimin e shkatërrimit të Parkut Kombëtar të Malit të Tomorit. Lejet e dhëna për shfrytëzimin e pllakave të gurit janë dhënë në kundërshtim me ligjin, pasi janë në kufirin e parkut.
Sipas ligjit, këto gurore duhet të jenë mbi 200 metra larg kufirit, por ato janë ngjitur me parkun, madje ka punime edhe brenda parkut. Ndërkohë, këto gurore kanë dëmtuar rëndë Ujësjellësin e Bogovës, që furnizon Poliçanin, Beratin, Urën Vajgurore dhe Kuçovën.
Në të dyja krahët e aksit rrugor Berat-Poliçan janë dhjetëra pika të shitjes së pllakave të gurit dekorativ. Pikat janë të vendosura shumë afër njëra-tjetrës. Në dalje të fshatit Pronovik është rruga që të çon drejt Teqesë të Abaz Aliut, në zonën e Kulmakut në Malin e Tomorit. Zona është Park Kombëtar, ndërkohë gëzon edhe një mbrojtje tjetër, pasi në Bogovë është edhe ujësjellësi.
Mali është i shkatërruar, gropa-gropa, ndërsa mbetjet hidhen në përrenj. Punime ka ngado, ndërkohë që asnjë firmë nuk ka vendosur kufi.
Gazetarët e “Fiks Fare” biseduan me disa punëtorë, të cilët tregojnë se marrin 100 lekë për çdo metër katror pllaka guri. Ata nuk pranojnë të identifikohen, pasi punojnë në të zezë. Punëtorët tregojnë se nuk kanë një vend fiks ku punojnë, pasi lëvizin vazhdimisht.
“Fiks Fare” iu drejtua me një kërkesë zyrtare Agjencisë Kombëtare të Mjedisit. AKM-ja nuk pranoi të japë informacion, pasi kërkonte emrat e kompanive, madje edhe NIPT-et. “Fiksi” i kërkoi përse ka punime brenda zonave të mbrojtura dhe në park, por sërish nuk mori përgjigje.
Ndërkohë, Ministria e Infrastrukturës dhe Energjisë thotë se ka pasur ankesa se individë po punojnë në këtë zonë. Në vitin 2016 është bërë një takim në Prefekturën e Beratit, por edhe sot e kësaj dite nuk ka asnjë zgjidhje.
“Fiksi” kërkoi informacion edhe në Agjencinë Kombëtare të Burimeve Natyrore. Përgjegjësi Murat Rreshka thotë se zona në Novaj është shumë problematike, pasi ka dëmtime të mëdha në park dhe në zonën e mbrojtur. Sipas tij ka dëmtime në një sipërfaqe prej 1.4 kilometrash katrorë, ku firma dhe individë kanë kërkuar për pllaka guri dekorativë. Ai thotë se ka dëmtime të mëdha në Ujësjellësin e Bogovës. Reshka shton se ka pasur një mbledhje, por ende ka punime në Parkun Kombëtar.
Nga ana tjetër, nënkryetari i Bashkisë së Skraparit, Shkëlqim Çuku tregon se në zonë mund të ketë mbivendosje, pasi ka punime në një sipërfaqe shumë të madhe. Ai thotë se edhe zona e Novajt, ashtu si ajo e Dëvrisë, është ende në hartat e bashkisë si pyje dhe kullota.
Gazetarët e “Fiks Fare” u drejtuan edhe tek Agjencia Kombëtare e Zonave të Mbrojtura në Berat. Drejtori Fatos Nako tha se punimet kanë dëmtuar zonën ujëmbledhëse, madje herë pas herë në ujësjellës shkon edhe ujë me dhera, i kontaminuar. Sipas Nakos, ligji parashikon se lejet duhen dhënë mbi 200 metra larg kufirit të parkut, ndërkohë në zonë, lejet janë ngjitur me parkun. Ai tregon edhe hartën, ndërsa thotë se ka punime shumë afër. Sipas tij, kjo situatë po bën vite në Malin e Tomorit dhe firmat janë krijuar në momentin që këto pllaka po eksportoheshin. Individët krijuan shoqëritë vetëm për të certifikuar origjinën e këtyre pllakave.
