Qeveria e kryeministrit britanik, Boris Johnson, u përball me një krizë të re të martën, pasi dy nga ministrat më të vjetër të kabinetit të tij dhanë dorëheqjen brenda pak minutash nga njëri-tjetri.
Shefi i Thesarit, Rishi Sunak, dhe Sekretari i Shëndetësisë, Sajid Javid, dhanë dorëheqjen, duke thënë se qeveria nën udhëheqjen e Johnson nuk ishte më kompetente ose “duke vepruar në interesin kombëtar”.
Daljet në dukje të koordinuara erdhën pasi Johnson u godit nga akuzat se ai gënjeu se si i trajtoi pretendimet për sjellje të pahijshme seksuale nga një ligjvënës, i cili u emërua në një pozicion të lartë.
Të dy, Javid dhe Sunak, janë anëtarë kyç të kabinetit dhe të dy shihen si pasardhës të mundshëm të Johnson, duke rrezikuar pozicionin e tij.
Një vështrim se kush janë Sunak dhe Javid:
Rishi Sunak
Në letrën e tij të dorëheqjes, Sunak i tha Johnson “u bë e qartë për mua se qasjet tona janë thelbësisht shumë të ndryshme”.
“Publiku me të drejtë pret që qeveria të drejtohet siç duhet, me kompetencë dhe seriozitet. E di se kjo mund të jetë puna ime e fundit ministrore, por besoj se ia vlen të luftosh për këto standarde dhe kjo është arsyeja pse po jap dorëheqjen”, ka shkruar ai.
Sunak, deri vonë, konsiderohej gjerësisht si ylli më i ndritshëm në rritje i partisë, më i njohuri nga pretendentët e mundshëm të lidershipit – dhe i preferuari i prezantuesve për të pasuar Johnson.
Sunak, 42 vjeç, u vu në qendër të vëmendjes kur u bë shef i thesarit në vitin 2020, i ngarkuar me punën e palakmueshme për të drejtuar ekonominë përmes rënies së saj më të keqe ekonomike të regjistruar për shkak të pandemisë. Ai shpërndau miliarda paund në shpenzime emergjente për të ndihmuar bizneset dhe punëtorët, dhe politikat e tij përgjithësisht janë parë në një dritë pozitive.
Por “ partygate ” i ndryshoi ato fate. Ashtu si Johnson, atij iu shqiptua një gjobë nga policia për pjesëmarrjen në një festë ditëlindjeje të bllokuar në Downing Street në qershor 2020. Ai është kritikuar gjithashtu për shkak të ngadalësimit për t’iu përgjigjur krizës së rëndë të kostos së jetesës në Britani.
Sunak u përball gjithashtu me presion pas zbulimeve se gruaja e tij, Akshata Murthy, shmangu pagimin e taksave në Mbretërinë e Bashkuar për të ardhurat e saj jashtë shtetit dhe se ish-bankieri i investimeve mbajti kartën e tij jeshile të SHBA-së ndërsa shërbente në qeveri.
Lindur nga prindër indianë që u shpërngulën në MB nga Afrika Lindore, Sunak ndoqi shkollën private ekskluzive të Kolegjit Winchester dhe studioi në Oksford.
Disa e shohin arsimimin e tij elitar dhe punën e kaluar për bankën e investimeve Goldman Sachs dhe një fond mbrojtës si një deficit, sepse ai duket se nuk ka lidhje me votuesit e zakonshëm.
Sajid Javid
Në deklaratën e tij, Javid tha se ai “nuk mund të vazhdonte më, me ndërgjegje të pastër, të shërbente në këtë qeveri”.
Javid, 52 vjeç, ka qenë sekretar i shëndetësisë që nga qershori 2021, duke udhëhequr përgjigjen e Britanisë ndaj COVID-19.
Para kësaj, ai shërbeu si shef i thesarit, por dha dorëheqjen në fillim të vitit 2020 pasi u përplas me Johnson mbi urdhrin e tij për të shkarkuar ekipin e tij të këshilltarëve.
Fakti që Johnson e ktheu atë në qeveri për të trajtuar përgjigjen e koronavirusit pasqyron reputacionin e tij për kompetencë.
Javid, baba i katër fëmijëve, u zgjodh për herë të parë në vitin 2010 dhe ka mbajtur poste të ndryshme në qeveri, duke përfshirë shërbimin si sekretar i Brendshëm dhe departamente drejtuese për biznesin, kulturën dhe strehimin.
Ai kandidoi në zgjedhjet e lidershipit konservator të 2019-ës, por u eliminua në raundin e katërt dhe humbi nga Johnson.
Djali i emigrantëve pakistanezë, Javid, e ka cilësuar veten si një alternativë e zakonshme ndaj rivalëve të tij të arsimuar në shkollë private, megjithëse ai kishte një karrierë fitimprurëse në bankingun e investimeve përpara se të hynte në politikë.
