Grupi famëkeq rus i mercenarëve Wagner, i njohur për kryengritjen e dështuar kundër Moskës dhe akuzuar për abuzime të rënda ndaj civilëve në Afrikë, po tërhiqet nga kontinenti, duke ia lënë vendin një force të re paramilitare: Africa Corps.
Ekspertët thonë se ky është një “riemërtim strategjik” i Rusisë, e cila kërkon të ruajë ndikimin në Afrikë por këtë herë nën kontroll të drejtpërdrejtë shtetëror.
Ndryshe nga Wagner, Africa Corps operon nën Ministrinë ruse të Mbrojtjes dhe përfshin komandantë elitë nga ushtria ruse, por gjithashtu ka rekrutuar edhe ish-luftëtarë të Wagner.
Forca e re është tashmë aktive në disa shtete të Sahelit, si Mali, Nigeri dhe Burkina Faso, ku po zhvillon operacione të përbashkëta me ushtritë vendase kundër grupeve rebele dhe islamiste.
Në Republikën e Afrikës Qendrore – ku Wagner ka qenë dominues prej vitit 2018, veçanërisht pas largimit të trupave franceze – autoritetet janë sinjalizuar nga Moska që të zëvendësojnë mercenarët me Africa Corps.
Ky tranzicion pason vdekjen e liderit të Wagner, Yevgeny Prigozhin, në gusht 2023, vetëm dy muaj pas rebelimit të tij kundër udhëheqjes ushtarake ruse. Me imazhin e Wagner të njollosur, Kremlini kërkon të “institucionalizojë” praninë e tij ushtarake në Afrikë, duke shmangur rrezikun ligjor dhe reputacional që sollën abuzimet e raportuara të mercenarëve.
Megjithatë, ndikimi i Wagner në kontinent mbetet i diskutueshëm. Organizata akuzohet për shkelje të të drejtave të njeriut, përfshirë ekzekutime jashtëgjyqësore, ndërsa në Mali dhe CAR është kritikuar se ka përfituar nga burime minerare në këmbim të shërbimeve ushtarake. BE dhe OKB kanë kërkuar hetime të pavarura për krimet e supozuara.
Sipas analistëve, ndryshimi i emrit nuk nënkupton domosdoshmërisht ndryshim të metodave. “Mund të jetë vetëm një përpjekje e Moskës për të mbajtur të paprekur funksionet e Wagner, por nën një etiketë më të pranueshme ndërkombëtarisht”, shprehet Héni Nsaibia nga ACLED.
Ndërkohë, situata e sigurisë në Sahel vazhdon të përkeqësohet. OKB paralajmëron se aktiviteti terrorist është rritur në shkallë, sofistikim dhe bashkëpunim me krimin e organizuar transnacional, ndërsa qeveritë vendase nuk kanë kapacitet për ta përballuar të vetme këtë krizë.
